Likwidacja spółki z o.o. rodzi wiele praktycznych pytań. Jedno z najczęstszych brzmi: czy członek zarządu automatycznie zostaje likwidatorem spółki z o.o.?
Odpowiedź brzmi: co do zasady tak. Jeżeli umowa spółki albo uchwała wspólników nie przewiduje innego rozwiązania, likwidatorami stają się członkowie jej zarządu.
Wynika to wprost z art. 276 § 1 k.s.h. Oznacza to, że z chwilą otwarcia likwidacji dotychczasowi członkowie zarządu nie muszą być dodatkowo powoływani na likwidatorów, jeżeli wspólnicy nie postanowili inaczej. Ich status jako likwidatorów wynika bezpośrednio z ustawy.
Kiedy członek zarządu zostaje likwidatorem?
Członek zarządu zostaje likwidatorem z chwilą otwarcia likwidacji spółki, jeżeli nie ma odmiennego postanowienia w:
- umowie spółki,
- uchwale wspólników,
- orzeczeniu sądu (w szczególnych przypadkach).
Najczęściej likwidacja spółki z o.o. rozpoczyna się po podjęciu przez wspólników uchwały o rozwiązaniu spółki i otwarciu jej likwidacji. Jeżeli w tej uchwale wspólnicy nie wskażą innych likwidatorów, a umowa spółki nie zawiera odmiennych zasad, funkcję likwidatorów obejmują dotychczasowi członkowie zarządu.
Czy trzeba powołać likwidatora osobną uchwałą?
Nie zawsze. Jeżeli likwidatorami mają być dotychczasowi członkowie zarządu, a umowa spółki nie przewiduje innych zasad, nie trzeba podejmować odrębnej uchwały o ich powołaniu. W takiej sytuacji członkowie zarządu stają się likwidatorami z mocy prawa, czyli bez dodatkowego aktu powołania.
W praktyce wspólnicy najczęściej podejmują uchwałę o rozwiązaniu spółki i otwarciu likwidacji. Jeżeli w tej uchwale nie wskażą innych likwidatorów, zastosowanie znajdzie zasada z art. 276 § 1 k.s.h. – likwidatorami będą członkowie zarządu.
Osobna uchwała albo dodatkowe postanowienie w uchwale o rozwiązaniu spółki jest potrzebne wtedy, gdy wspólnicy chcą, aby likwidatorem była inna osoba niż członek zarządu. Warto wtedy wyraźnie wskazać, kto zostaje likwidatorem oraz w jaki sposób spółka będzie reprezentowana w okresie likwidacji.
Wspólnicy mogą wyznaczyć innego likwidatora
Zasada, że likwidatorami są członkowie zarządu, nie ma charakteru bezwzględnego. Wspólnicy mogą zdecydować inaczej. Innego likwidatora mogą wskazać przede wszystkim w umowie spółki lub uchwale wspólników.
Likwidatorem może być jeden ze wspólników, osoba trzecia, dotychczasowy członek zarządu albo kilka osób wskazanych przez wspólników.
W praktyce często zdarza się, że wspólnicy chcą, aby likwidację prowadziła konkretna osoba, na przykład wspólnik najlepiej znający sprawy spółki albo zewnętrzny specjalista. Jest to dopuszczalne, o ile zostanie prawidłowo uregulowane w uchwale albo wynika z umowy spółki.
Umowa spółki a uchwała wspólników
W pierwszej kolejności zawsze musicie sprawdzić umowę spółki. Jeżeli umowa spółki zawiera postanowienia dotyczące ustanawiania likwidatorów, wspólnicy działają zgodnie z jej zapisami.
Jeżeli natomiast umowa spółki milczy na ten temat, wspólnicy mogą w zwykłej uchwale postanowić, że likwidatorami będą inne osoby niż członkowie zarządu.
Ważne jest jednak rozróżnienie dwóch sytuacji.
Jeżeli umowa spółki nie reguluje zasad powoływania likwidatorów, wystarczy uchwała wspólników podjęta zgodnie z zasadami podejmowania uchwał w spółce.
Jeżeli jednak umowa spółki reguluje zasady ustanawiania likwidatorów, a wspólnicy chcą te zasady zmienić, konieczna może być zmiana umowy spółki. W takiej sytuacji nie wystarczy zwykła uchwała.
Kto może być likwidatorem?
Likwidatorem nie musi być wyłącznie członek zarządu. Likwidatorem może zostać między innymi:
- dotychczasowy członek zarządu,
- wspólnik,
- osoba trzecia,
- osoba wskazana w umowie spółki,
- osoba powołana uchwałą wspólników,
- osoba ustanowiona przez sąd.
K.s.h. przewiduje domyślną zasadę, zgodnie z którą likwidatorami są członkowie zarządu, ale wspólnicy mogą ją zmodyfikować. W praktyce warto zadbać o to, aby osoba pełniąca funkcję likwidatora rzeczywiście była w stanie przeprowadzić sprawy spółki.
Likwidator ma zakończyć bieżące interesy, ściągnąć należności, spłacić zobowiązania, upłynnić majątek i doprowadzić do wykreślenia spółki z KRS.
Kiedy sąd ustanawia likwidatorów?
Sąd może ustanowić likwidatorów między innymi wtedy, gdy sam orzeka o rozwiązaniu spółki. W takim przypadku sąd może jednocześnie wskazać osoby, które będą pełniły funkcję likwidatorów.
Sąd może także, na wniosek osób mających interes prawny, odwołać dotychczasowych likwidatorów i ustanowić nowych, jeżeli przemawiają za tym ważne powody.
Jeżeli likwidatorów ustanowił sąd, to sąd określa również wysokość ich wynagrodzenia.
Czy członek zarządu może odmówić bycia likwidatorem?
W praktyce może pojawić się sytuacja, w której członek zarządu nie chce prowadzić likwidacji spółki. Trzeba jednak pamiętać, że jeżeli nie wskazano innych likwidatorów, to z mocy ustawy funkcję tę obejmują członkowie zarządu.
Najprostszym rozwiązaniem jest wtedy podjęcie przez wspólników uchwały, w której zostanie wskazany inny likwidator albo inni likwidatorzy. Należy jednak sprawdzić, czy umowa spółki nie przewiduje szczególnych zasad w tym zakresie.
Co trzeba zgłosić do KRS?
Otwarcie likwidacji, dane likwidatorów oraz sposób reprezentacji spółki w likwidacji musicie zgłosić do KRS.
W KRS ujawniacie między innymi:
- informację o otwarciu likwidacji,
- dane likwidatorów,
- sposób reprezentacji spółki przez likwidatorów,
- ewentualne zmiany w tym zakresie.
Dopiero prawidłowe ujawnienie tych danych pozwala kontrahentom, urzędom i innym osobom trzecim ustalić, kto jest uprawniony do działania w imieniu spółki w likwidacji.
Podsumowanie
Co do zasady członek zarządu zostaje likwidatorem spółki z o.o. z chwilą otwarcia likwidacji. Nie trzeba go dodatkowo powoływać, jeżeli umowa spółki albo uchwała wspólników nie przewiduje innego rozwiązania.
Wspólnicy mogą jednak zdecydować, że likwidatorem będzie inna osoba. Mogą wskazać ją w uchwale albo oprzeć się na zasadach przewidzianych w umowie spółki.
Przed otwarciem likwidacji warto więc sprawdzić umowę spółki i ustalić:
- kto ma być likwidatorem,
- czy konieczna jest zmiana umowy spółki,
- jak spółka będzie reprezentowana w czasie likwidacji,
- jakie dane trzeba zgłosić do KRS.
Dzięki dobrze przygotowanej uchwale o rozwiązaniu spółki i otwarciu likwidacji unikniecie problemów na etapie rejestracji zmian w KRS.
***************************
#autopromocja #produktwłasny
Jeśli poszukujecie wzorów dokumentów i checklist dla spółki z o.o. to zapraszam Was do sklepu z ebookami.
Zapraszam Was do zapoznania się z poprzednimi wpisami:
Kiedy sporządzić sprawozdanie likwidacyjne?
Czy likwidację spółki z o.o. można cofnąć?
Publikacja w MSiG a otwarcie likwidacji w S24
Czy bilans otwarcia likwidacji składa się do KRS?
Zapraszam również na blogi Zarząd w spółce z o.o. oraz Projekt spółka z o.o.
